Trump tuyên bố áp thuế 50% đối với các quốc gia cung cấp vũ khí cho Iran

Trong bối cảnh xung đột Mỹ – Iran tạm thời hạ nhiệt, Washington một mặt phát đi tín hiệu hòa hoãn, mặt khác lại đưa ra những lời đe dọa cứng rắn, phác họa rõ chính sách “cương nhu kết hợp” (vừa đấm vừa xoa) hiện tại của Tổng thống Mỹ Trump đối với Iran.

Đe dọa thuế quan chĩa thẳng vào Trung – Nga, hỗ trợ quân sự trở thành lằn ranh đỏ

Theo tờ New York Post đưa tin, ông Trump ngày 8/4 đã đăng bài cảnh báo trên nền tảng mạng xã hội của mình rằng bất kỳ quốc gia nào cung cấp thiết bị quân sự cho Iran sẽ ngay lập tức phải đối mặt với mức thuế toàn diện 50% đối với hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ, “không có bất kỳ ngoại lệ hay miễn trừ nào”. Động thái này được dư luận hiểu là nhằm trực tiếp vào Nga và Trung Quốc.

Tuy nhiên, lời đe dọa này vẫn còn nhiều yếu tố không chắc chắn về mặt pháp lý. Trước đó, Tòa án Tối cao Mỹ đã giáng một đòn mạnh vào công cụ thuế quan thường dùng của chính quyền Trump — “Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế” (IEEPA), khiến việc thiết lập linh hoạt các mức thuế phân biệt thông qua cơ chế này trở nên khó khăn hơn. Mặc dù sau đó ông Trump đã chuyển sang các ủy quyền pháp lý khác để khôi phục một phần biện pháp thuế quan, nhưng những giải pháp thay thế này có quy trình phức tạp và độ khó thực thi cao hơn, liệu chúng có thể hỗ trợ cho lời đe dọa “thuế quan 50%” lần này hay không vẫn còn chưa rõ ràng.

Phát đi tín hiệu hòa hoãn dưới khung thời gian ngừng bắn

Hãng thông tấn Reuters cùng ngày đưa tin, sau khi tuyên bố lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần, Tổng thống Mỹ Trump hôm thứ Tư (8/4) cho biết Mỹ sẽ hợp tác chặt chẽ với Iran, hai bên đang thảo luận về các vấn đề miễn giảm thuế quan và lệnh trừng phạt.

Chỉ vài giờ trước đó, Mỹ từng tiến sát đến bờ vực tiến hành một cuộc tấn công quân sự toàn diện nhằm vào Iran. Thời hạn chót do ông Trump đặt ra là yêu cầu Tehran mở cửa eo biển Hormuz đang bị phong tỏa, nhưng ông đã tạm thời “phanh gấp” vào thời điểm hai giờ trước khi hết hạn. Sau đó ông cho biết trên mạng xã hội rằng trong số 15 phương án do Mỹ đề xuất “đã có nhiều phương án được chấp thuận”, nhưng không tiết lộ nội dung chi tiết.

Mặc dù giọng điệu của ông Trump rất lạc quan, dư luận trong nước Iran và thị trường toàn cầu cũng có một thoáng thở phào nhẹ nhõm trước tin tức ngừng bắn, nhưng những bất đồng cốt lõi giữa Washington và Tehran vẫn chưa được xóa bỏ, các yêu cầu then chốt của hai bên trong một thỏa thuận hòa bình tiềm năng vẫn hoàn toàn đối lập.

Tuyên bố “thay đổi chế độ” thu hút sự chú ý

Trong cùng một loạt tuyên bố, ông Trump cũng hiếm hoi bày tỏ đánh giá tích cực đối với chính quyền hiện tại của Iran, nói rằng Mỹ sẽ hợp tác với một Iran “vừa trải qua một cuộc thay đổi chế độ rất hiệu quả”. Trước đó, các cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel đã khiến nhiều quan chức cấp cao thiệt mạng, bao gồm cả Lãnh đạo Tối cao Ali Khamenei; con trai ông là Mojtaba Khamenei được cho là đã tiếp quản vị trí Lãnh đạo Tối cao.

Ông Trump đồng thời nhấn mạnh, trong tương lai Iran sẽ không được phép tiến hành các hoạt động làm giàu uranium, Mỹ sẽ hợp tác với phía Iran để dọn dẹp tàn tích của các cơ sở hạt nhân được chôn sâu dưới lòng đất. Ông cũng nói thêm rằng, kể từ sau chiến dịch tấn công, “các cơ sở liên quan đã không có thêm sự thay đổi nào”.

Mặc dù vậy, hành động quân sự vẫn chưa làm suy yếu tận gốc năng lực hạt nhân hoặc khả năng tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái của Iran. Các nhà phân tích cho rằng, Iran vẫn nắm giữ lượng dự trữ uranium làm giàu ở mức độ cao gần bằng cấp độ vũ khí, đồng thời vẫn có khả năng thực hiện các cuộc tấn công vào các quốc gia xung quanh. Ngoài ra, dù vài tháng trước từng bùng phát các cuộc biểu tình quy mô lớn, đợt áp lực quân sự kéo dài 6 tuần này vẫn chưa gây ra những dấu hiệu lung lay rõ rệt nào đối với chính quyền trong nước.

Theo Vision Times