Việc hủy bỏ buổi biểu diễn Thần Vận tại Toronto tiếp tục leo thang, giới chính trị và người dân kêu gọi bảo vệ tự do

Gần đây, Trung tâm Nghệ thuật Biểu diễn Four Seasons (Four Seasons Centre for the Performing Arts) nổi tiếng ở trung tâm thành phố Toronto, Canada, đã đơn phương quyết định hủy bỏ 6 buổi biểu diễn của Đoàn Nghệ thuật Quốc tế Thần Vận (Shen Yun) của Mỹ do nhận được email đe dọa. Sự việc này hiện vẫn đang tiếp tục dấy lên nhiều tranh cãi. Four Seasons trở thành nhà hát đầu tiên trên thế giới hủy bỏ nhiều buổi biểu diễn của Thần Vận vì những lời đe dọa (giả mạo) tương tự. Kế hoạch thưởng thức nghệ thuật của khoảng một vạn khán giả đã mua vé bị ảnh hưởng, thu hút sự chú ý mạnh mẽ của giới chính trị Canada, cộng đồng người Hoa và cộng đồng quốc tế đối với các hành vi đàn áp xuyên quốc gia, cũng như vấn đề bảo vệ tự do nghệ thuật và tự do ngôn luận trước ĐCSTQ.

Sự việc xảy ra vào chiều ngày 29 tháng 3, ngay trước khi buổi biểu diễn Thần Vận (gần như đã bán hết vé) dự kiến bắt đầu lúc 2 giờ chiều. Nhà hát bất ngờ nhận được một email đe dọa viết bằng tiếng Thụy Điển, gửi từ một tài khoản Gmail của Trung Quốc, tuyên bố rằng nếu không hủy bỏ buổi diễn, bom sẽ được kích nổ tại nhà hát và Đồi Quốc hội (Parliament Hill). Nhà hát quyết định sơ tán khán giả, cảnh sát Toronto nhanh chóng có mặt và sau đó xác nhận lời đe dọa này là “không có cơ sở” (unfounded), nhưng nhà hát vẫn kiên quyết hủy buổi diễn ngày hôm đó. Ban đầu, nhà hát đồng ý tiếp tục các buổi diễn sau khi tăng cường biện pháp an ninh, nhưng sau đó lại lấy lý do “mối đe dọa liên tục leo thang” để đơn phương hủy bỏ 5 buổi diễn còn lại. Quyết định này không chỉ khiến gần vạn khán giả thất vọng mà còn bị các giới coi là sự nhượng bộ trước chiến thuật đe dọa xuyên biên giới của ĐCSTQ.

Ban tổ chức Thần Vận tại Toronto – Hiệp hội Pháp Luân Đại Pháp Toronto – đã tổ chức một cuộc họp báo vào ngày 2 tháng 4, lên án mạnh mẽ vụ việc này. Họ gọi đây là hành vi đàn áp xuyên quốc gia điển hình của ĐCSTQ nhằm ngăn chặn Thần Vận lan tỏa văn hóa truyền thống Trung Hoa ra hải ngoại và vạch trần các cuộc đàn áp nhân quyền của ĐCSTQ. Ban tổ chức nhấn mạnh, trong hai năm qua, các chuyến lưu diễn toàn cầu của Thần Vận đã gặp phải hơn 150 lời đe dọa tương tự, nhưng đại đa số các nhà hát đều từ chối khuất phục và kiên quyết để các buổi diễn được hoàn thành. Quyết định lần này của nhà hát Four Seasons tại Toronto là điều vô cùng đáng tiếc.

Tuyên bố của Đoàn Nghệ thuật Thần Vận: Kêu gọi đưa thủ phạm ra trước pháp luật

Trang web chính thức của Đoàn Nghệ thuật Thần Vận đã đăng một tuyên bố chi tiết từ ngày 1 tháng 3, vạch trần những lời đe dọa có hệ thống mà họ phải gánh chịu trong gần hai năm qua: “Trong khoảng 2 năm qua, công ty chúng tôi đã phải hứng chịu hơn 150 lời đe dọa đánh bom giả, đe dọa xả súng hàng loạt, đe dọa cưỡng hiếp và sát hại nhân viên, thậm chí là đe dọa giết hại con cái của các diễn viên chúng tôi. Những lời đe dọa này được gửi đến trụ sở chính, trường học của các diễn viên thực tập, gia đình chúng tôi, các nhà hát nơi chúng tôi biểu diễn, và thậm chí cả một số quan chức chính phủ ủng hộ chúng tôi. Hơn một tháng qua, ít nhất sáu vị nguyên thủ quốc gia, bao gồm lãnh đạo các nước Đan Mạch, Canada và Úc, đã nhận được những lời đe dọa đánh bom tương tự. Tất cả các mối đe dọa này đều có chung một yêu cầu: hủy bỏ các buổi biểu diễn Thần Vận và buộc chúng tôi phải im lặng.”

Tuyên bố chỉ rõ, cảnh sát Đài Loan đã theo dõi và phát hiện một số mối đe dọa xuất phát từ Tây An, Trung Quốc. Nội dung của chúng hoàn toàn trùng khớp với hàng chục bức thư mà các nhà ngoại giao Trung Quốc gửi cho các nhà hát và quan chức chính phủ, “Không còn nghi ngờ gì nữa, những lời đe dọa này đến từ nước Trung Quốc Cộng sản”.

Tại sao ĐCSTQ lại bằng mọi giá ngăn cản một đoàn nghệ thuật múa thuần túy? Tuyên bố giải thích, Thần Vận thông qua âm nhạc, vũ đạo và các câu chuyện xuất sắc để thể hiện tinh hoa và nội hàm tinh thần của văn hóa truyền thống Trung Hoa, một di sản văn hóa mà ĐCSTQ đã cố gắng xóa bỏ trong suốt nhiều thập kỷ. Đồng thời, Thần Vận cũng kể lại sự thật về cuộc đàn áp tàn bạo của ĐCSTQ đối với Pháp Luân Công. Pháp Luân Công là một pháp môn tu luyện truyền thống bắt nguồn từ Phật gia, với hàng chục triệu người theo tập ở hơn 100 quốc gia trên toàn cầu, nhưng tại Trung Quốc lại phải hứng chịu cuộc đàn áp quy mô lớn kéo dài suốt một phần tư thế kỷ, bao gồm giam giữ, tra tấn, tra tấn đến chết và thậm chí là thu hoạch nội tạng sống. Người nhà của hơn 90 diễn viên Thần Vận đã bị giam cầm, tra tấn hoặc sát hại tại Trung Quốc chỉ vì đức tin của họ.

Tuyên bố nhấn mạnh, thông điệp mà Thần Vận truyền tải đã tạo ra những tác động thực chất trong cộng đồng quốc tế: nhiều quốc gia đã thông qua luật cấm thu hoạch nội tạng cưỡng bức của ĐCSTQ, Hạ viện Mỹ năm ngoái đã nhất trí thông qua “Đạo luật Bảo vệ Pháp Luân Công”, và các buổi biểu diễn của Thần Vận thu hút hơn một triệu khán giả toàn cầu mỗi năm. “Thật đáng phẫn nộ và hoàn toàn không thể chấp nhận được khi Thần Vận – một đoàn nghệ thuật của Mỹ có trụ sở tại New York – lại phải hứng chịu những lời đe dọa giết chóc trong một thời gian dài như vậy. Cũng đáng phẫn nộ không kém khi nguyên thủ quốc gia và các nhà lãnh đạo quan trọng khác của các nền dân chủ phương Tây cũng bị đe dọa tương tự. Tất cả những điều này phải chấm dứt. Chúng ta tuyệt đối không thể cho phép Bắc Kinh sử dụng bạo lực và đe dọa để chi phối việc chúng ta xem chương trình gì, kể câu chuyện gì, và cách chúng ta nhìn nhận thế giới. Điều này không chỉ nhằm bảo vệ Thần Vận, mà còn để bảo vệ xã hội tự do không bị chế độ toàn trị lớn nhất hành tinh đe dọa buộc phải im lặng. Chúng tôi kêu gọi chính phủ các nước phương Tây mạnh mẽ lên án những lời đe dọa này, sử dụng mọi nguồn lực chống khủng bố có thể để tìm ra thủ phạm ở Trung Quốc và đưa chúng ra trước pháp luật.”

Các giới lên tiếng bảo vệ tự do nghệ thuật và các giá trị của Canada

Sau khi sự việc được phanh phui, nhiều nghị sĩ Quốc hội Liên bang Canada đã công khai bày tỏ sự ủng hộ đối với Thần Vận và lên án các hành vi đe dọa.

• Nghị sĩ Amarjeet Gill đã đích thân đến nhà hát Four Seasons vào ngày 28 tháng 3 để trao bằng khen cho Đoàn Nghệ thuật Thần Vận. Vào ngày 5 tháng 4, ông đăng bài trên Facebook: “Tôi rất vinh dự được thưởng thức buổi biểu diễn của Đoàn Nghệ thuật Thần Vận tại Toronto và xin gửi lời tôn kính cao nhất đến các nghệ sĩ… Thật vô cùng đáng tiếc khi các buổi diễn còn lại của Thần Vận tại Toronto bị buộc phải hủy bỏ do các mối đe dọa an ninh. Không một nghệ sĩ hay tổ chức văn hóa nào đáng bị đe dọa vì chia sẻ di sản và truyền thống văn hóa của họ…”
• Các nghị sĩ Quốc hội Canada gồm Judy Sgro (Chủ tịch Nhóm Bạn bè của Pháp Luân Công tại Quốc hội), Garnett Genuis, Marc Dalton và Ned Kuruc ngoài việc lên án sự đàn áp xuyên quốc gia của ĐCSTQ, đều bày tỏ sự lo ngại khi những lời đe dọa kiểu này làm ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân Canada.
• Mục sư Khương Gia Vĩ (Jiang Jiawei), Chủ tịch Nghị viện Hồng Kông (Hong Kong Parliament) nhấn mạnh: “Chúng tôi dùng thái độ nghiêm khắc nhất để lên án bất kỳ lời đe dọa đánh bom và khủng bố nào nhắm vào các sự kiện công cộng, tổ chức văn hóa và dân thường vô tội. Đây không phải là sự bất đồng chính trị, mà là sự hăm dọa trắng trợn, là sự thách thức công khai đối với xã hội văn minh… Nếu hôm nay chúng ta im lặng trước lời đe dọa, thì ngày mai thứ bị tổn thương không chỉ là một sự kiện nào đó, mà là những giá trị cốt lõi mà toàn xã hội trân trọng.”
• Blogger người Hoa nổi tiếng tại Canada, Lão Đăng (Lao Deng), đã công khai ủng hộ Thần Vận. Ông cho rằng chiến thuật đê hèn này chỉ khiến mọi người nhìn rõ bản chất phản động của ĐCSTQ và ủng hộ Thần Vận mạnh mẽ hơn. Ông kêu gọi người dân Canada dùng sự can đảm và lòng kiên định lớn nhất để đối phó với mối đe dọa này.
• Tạ Gia Quyền (Xie Jiaquan), Chủ tịch Hội Phụ huynh Hồng Kông tại Toronto, chỉ trích cách xử lý không thể chấp nhận được của nhà hát Four Seasons. Ông cho rằng nhà hát lẽ ra phải yêu cầu cảnh sát can thiệp, kiểm tra toàn diện và tăng cường an ninh thay vì dễ dàng hủy bỏ hợp đồng thuê địa điểm chỉ vì một email đe dọa. Ông kêu gọi Cảnh sát Hoàng gia Canada (RCMP) điều tra nguồn gốc email và điều tra cả nhà hát.
• Hoàng Quan Năng (Huang Guanneng), Chủ tịch Liên minh Hồng Kông – Canada, nhận định đây rõ ràng là sự chèn ép xuyên biên giới với chi phí thấp của ĐCSTQ và khó hiểu trước quyết định của nhà hát.

Đặt nghi vấn về động cơ sâu xa của nhà hát, kêu gọi điều tra triệt để sự can thiệp từ nước ngoài

Sự việc không chỉ dấy lên làn sóng lên án ĐCSTQ mà còn khiến công chúng hoài nghi liệu quyết định của Trung tâm Nghệ thuật Biểu diễn Four Seasons có thực sự chỉ vì lý do an toàn hay không.

Nhà bình luận mạng Công Tử Thẩm (Gongzi Shen) đã đăng bài trên nền tảng X vào ngày 3 tháng 4, chỉ ra rằng có thể có những nguyên nhân sâu xa hơn. Ông phân tích:

• Nhà hát Four Seasons được điều hành bởi Công ty Opera Canada (COC). Tổng giám đốc lâm thời, ông David C. Ferguson, từng là Giám đốc Tài chính của BMO Capital Markets (1999-2012) – giai đoạn mà BMO trở thành ngân hàng Canada đầu tiên thành lập pháp nhân tại Trung Quốc.
• Tháng 3 năm 2018, Trung tâm Four Seasons từng tổ chức lễ khai mạc Năm Du lịch Canada – Trung Quốc do ĐCSTQ chủ trì.
• Cố vấn pháp lý của COC là công ty luật Osler, Hoskin & Harcourt LLP, vốn có mối liên hệ sâu sắc với mạng lưới doanh nghiệp Bắc Kinh, từng đại diện cho ChemChina trong thương vụ mua lại Syngenta trị giá 43 tỷ USD, có khách hàng là Tencent, China Gold International Resources và có hệ thống nghiệp vụ chuyên thúc đẩy đầu tư của các doanh nghiệp liên kết với ĐCSTQ tại Canada.

Công Tử Thẩm viết: “Có lẽ lịch sử này giúp giải thích những gì đã xảy ra trong tuần này.”

Sarah Cook, cựu Giám đốc Nghiên cứu Trung Quốc của Freedom House, cũng nhận định trên X rằng việc hủy bỏ năm buổi diễn chỉ vì một lời đe dọa giả mạo là điều hoàn toàn vô lý. Các tài khoản có sức ảnh hưởng khác như Andy Lee và concerned Canadian cũng đặt nghi vấn về sự can dự của các đặc vụ ĐCSTQ tại Canada trong việc tạo ra làn sóng đe dọa này.

Giới phân tích cho rằng, ĐCSTQ đang cố gắng sử dụng chiến thuật hăm dọa chi phí thấp để ảnh hưởng đến biểu đạt nghệ thuật và nhận thức công chúng trong xã hội phương Tây. Nếu chính phủ Canada không áp dụng các biện pháp cứng rắn để điều tra triệt để, truy cứu trách nhiệm và tăng cường bảo vệ, điều này có thể tạo ra một tiền lệ nguy hiểm, gây tổn hại đến chủ quyền quốc gia và hình ảnh quốc tế của Canada.

Theo Vision Times