Chồng mất đột ngột, người mẹ 4 con chưa biết bắt đầu lại từ đâu

Với một người mẹ đang nuôi 4 con nhỏ, trong đó đứa bé nhất mới 3 tuổi, sự ra đi đột ngột của chồng khiến nỗi đau chưa kịp nguôi đã phải đối diện với hàng loạt câu hỏi về tiền bạc, công việc, nhà cửa và tương lai của các con…

Nỗi đau khiến người ta muốn giải quyết tất cả ngay lập tức

Người vợ tìm đến Thanh Tâm sau gần 100 ngày chồng qua đời. Chị nói mình vẫn chưa quen với việc trong nhà không còn tiếng chồng, nhưng điều khiến chị hoang mang hơn cả là cảm giác mọi thứ mà hai vợ chồng từng cùng nhau gây dựng bỗng trở thành một bài toán chỉ còn mình chị phải giải.

Chồng chị ra đi đột ngột sau một cơn đột quỵ khi vừa tắm xong. Không có bất kỳ khoảng thời gian nào cho chị chuẩn bị tinh thần. Không có những ngày tháng cuối cùng để hai vợ chồng ngồi lại với nhau, bàn xem nếu một người không còn thì người kia sẽ sống thế nào.

Anh làm IT cho một công ty nước ngoài, là nguồn thu nhập chính của gia đình. Chị làm chuyên viên tư vấn tâm lý học đường. Thu nhập của chị không cao nhưng ổn định, công việc có thời gian để chăm sóc các con. Hai vợ chồng có 4 người con. Đứa lớn đã bắt đầu có những suy nghĩ riêng của một đứa trẻ lớn; đứa nhỏ nhất mới 3 tuổi.

Bao năm qua, cuộc sống của họ không phải quá giàu có nhưng khá ổn định. Hai vợ chồng tích cóp mua được căn nhà 4 tầng xinh xắn. Có ô tô. Bốn con được học trường tư gần nhà. Khi kinh tế gia đình tốt hơn, họ mua thêm một căn chung cư cao cấp diện tích nhỏ để cho thuê, mỗi tháng có thêm khoảng 16 triệu đồng.

“Em từng nghĩ gia đình mình cứ bình yên như thế này mà sống. Hai vợ chồng cùng làm, cùng nuôi con, vài năm nữa các con lớn thì mình sẽ đỡ vất vả hơn”, chị kể.

Nhưng cuộc đời không phải lúc nào cũng cho con người thời gian để chuẩn bị. Sau đám tang, người thân lần lượt trở về với cuộc sống của họ. Những lời chia buồn cũng thưa dần. Căn nhà vẫn còn đó, chiếc ô tô vẫn ở đó, căn chung cư vẫn cho thuê đều đặn, các con vẫn đi học mỗi ngày… Chỉ có người đàn ông từng là một nửa của gia đình thì không còn nữa.

Và chị bắt đầu nhận ra một điều khiến mình sợ hãi: những tài sản từng khiến chị an toàn giờ không còn mang lại cảm giác như trước. “Em có nhà, có xe, có căn hộ cho thuê. Nhưng em không biết mình có đủ khả năng nuôi 4 đứa con đến lúc trưởng thành không. Trước đây những chuyện này hai vợ chồng cùng quyết. Bây giờ chỉ còn mình em…”.

Chị bắt đầu nghĩ đến rất nhiều khả năng. Có nên bán ô tô để giảm chi phí? Có nên chuyển các con từ trường tư sang trường công? Có nên bán căn nhà đang ở để mua một căn nhỏ hơn, dành tiền cho tương lai của các con? Hay giữ nguyên tất cả để các con không phải chịu thêm một sự thay đổi nào sau khi mất bố?

Chị cũng nghĩ đến công việc. Công việc hiện tại giúp chị có thời gian chăm con. Nhưng thu nhập không cao. Nếu muốn tăng thu nhập, chị có thể phải làm thêm hoặc chuyển công việc khác. Khi đó, ai sẽ đón 4 đứa trẻ? Ai chăm đứa con mới 3 tuổi? Những câu hỏi cứ nối tiếp nhau. Có những đêm chị nằm nghĩ đến mức không ngủ được. “Em biết mình phải mạnh mẽ vì các con. Nhưng em thực sự không biết phải bắt đầu từ đâu”.

Thanh Tâm rất chia sẻ với mất mát đột ngột của chị. Nhưng chị không nhất thiết phải giải quyết toàn bộ tương lai của gia đình trong lúc đang đau buồn. Mất người bạn đời đột ngột là một biến cố rất lớn. Đau buồn không chỉ biểu hiện bằng khóc. Một người có thể vẫn đi làm, vẫn chăm con, vẫn giao tiếp bình thường nhưng bên trong lại đang trải qua sự mất mát sâu sắc.

Đặc biệt, với trường hợp này, chị đồng thời phải đối diện với vai trò mới: từ một người vợ cùng chồng chia sẻ trách nhiệm trở thành người có trách nhiệm chính với 4 đứa trẻ. Sự hoang mang của chị không có nghĩa là chị yếu đuối hay không đủ khả năng làm mẹ. Nó có thể là phản ứng rất tự nhiên trước một biến cố quá lớn xảy ra quá nhanh. Vì vậy, thay vì đặt ngay câu hỏi “Mình phải làm gì cho 10-20 năm tới?”, chị có thể bắt đầu bằng câu hỏi nhỏ hơn: “Trong 3-6 tháng tới, điều gì cần được giữ ổn định nhất?”. Câu trả lời có thể là sức khỏe của mẹ, việc học của các con, dòng tiền cơ bản của gia đình và một môi trường sống tương đối ổn định. Những quyết định lớn về bán nhà, chuyển trường, đổi việc, bán tài sản… nếu chưa thật sự cấp thiết, có thể tạm thời chưa cần đưa ra ngay.

Đừng biến nỗi đau thành một cuộc “tái thiết” vội vàng

Một trong những điều dễ xảy ra sau mất mát là con người muốn nhanh chóng sắp xếp lại mọi thứ để cảm thấy mình đang kiểm soát được cuộc sống. Nhưng không phải quyết định nào được đưa ra trong lúc hoang mang cũng là quyết định cần thiết.

Thanh Tâm nghĩ, chị nên lập một “bức tranh tài chính gia đình” thật cụ thể. Gia đình hiện có những nguồn lực nào? Chi phí thiết yếu mỗi tháng là bao nhiêu? Khoản thu từ căn hộ cho thuê và thu nhập đều đặn hàng tháng của mẹ lo được bao nhiêu? Có khoản tiết kiệm, bảo hiểm, chế độ phúc lợi hoặc những quyền lợi tài chính nào mà anh ấy để lại không? Các khoản vay, nếu có, còn bao nhiêu? Khi tất cả được đặt lên giấy, những điều tưởng như một khối hỗn độn có thể bắt đầu trở thành những con số có thể tính toán. Sau đó mới xem xét những thay đổi cần thiết.

Nếu căn nhà hiện tại vẫn phù hợp với 5 mẹ con và không tạo ra áp lực tài chính quá lớn, chưa nhất thiết phải bán chỉ vì lo sợ tương lai. Nếu chiếc ô tô vẫn thực sự cần thiết cho việc đưa đón 4 con và phục vụ công việc, cũng không nên vội bán chỉ để có cảm giác “mình phải cắt giảm mọi thứ”. Mục tiêu là xây dựng một cuộc sống mới đủ an toàn cho 5 mẹ con.

Các con cũng đang mất bố

Một điều Thanh Tâm nhắc chị, đừng để tập trung vào việc “làm sao nuôi được các con” mà quên rằng 4 đứa trẻ cũng đang trải qua nỗi mất mát theo cách riêng của chúng. Con út 3 tuổi có thể chưa hiểu đầy đủ ý nghĩa của cái chết. Nhưng trẻ vẫn cảm nhận được sự vắng mặt của bố, sự thay đổi trong không khí gia đình và những cảm xúc của mẹ. Các con lớn có thể đặt câu hỏi, có thể buồn, giận, nhớ bố, thậm chí có những lúc cư xử như thể không có chuyện gì xảy ra. Nếu một trong các con có biểu hiện kéo dài như mất ngủ, thay đổi hành vi rõ rệt, thu mình, sợ hãi, sa sút học tập hoặc thường xuyên có những phản ứng cảm xúc bất thường, chị nên tìm đến chuyên gia tâm lý hoặc dịch vụ hỗ trợ phù hợp. Không nhất thiết phải bắt các con “mạnh mẽ”. Mẹ có thể nói với con rằng: “Mẹ cũng nhớ bố. Mẹ cũng buồn. Nhưng mẹ con mình sẽ cùng nhau chăm sóc nhau và từng bước đi tiếp để bố yên tâm nhé”.

Đôi khi, bình yên sau biến cố lớn bắt đầu từ việc chị nhận ra mẹ con còn có nhau, cuộc sống đã khác đi rất nhiều vẫn còn những điều có thể tiếp tục vun đắp. Nhưng bình yên mới không giống bình yên cũ. Có thể mẹ sẽ phải đảm nhiệm nhiều việc hơn. Có thể các con lớn lên với ký ức về một người bố mà chúng không còn được gặp mỗi ngày. Nhưng mẹ con có thể tiếp tục yêu thương nhau, làm việc, học tập, trưởng thành và xây dựng những niềm vui mới.

Chị cũng đừng tự biến mình thành “người bố thay thế” cho các con. Chị không cần phải trở thành một người hoàn hảo vừa kiếm tiền thật giỏi, vừa chăm con chu toàn, vừa không được phép khóc. Chị chỉ cần là một người mẹ đủ tốt, biết khi nào mình có thể tự xoay xở và khi nào cần nhờ người khác.

Theo Phụ nữ Việt Nam