Phát hiện chấn động về đại dương cổ đại? “Sinh vật tiền sử” bất ngờ xuất hiện tại miệng núi lửa Thái Bình Dương

Dưới mặt biển tĩnh lặng của vùng biển Nam Thái Bình Dương, các nhà khoa học thông qua thiết bị quay phim dưới biển sâu đã phát hiện một hệ sinh thái giống như thế giới khác. Hệ sinh thái ẩn mình dưới vùng biển cực sâu này không chỉ đầy rẫy những sinh vật kỳ lạ, mà còn cho thấy khả năng thích nghi kinh ngạc của sự sống trong môi trường cực đoan. Trong cuộc khảo sát biển sâu gần Vanuatu ở phía Tây Nam Thái Bình Dương, nhóm nghiên cứu đã ghi lại hoạt động của nhiều loài sinh vật hiếm thấy, mở ra một cánh cửa quý giá để giới học thuật có thể tận mắt chứng kiến cảnh tượng sự sống trong lòng đại dương tối tăm.

Hệ sinh thái bí ẩn dưới miệng núi lửa chìm

Theo tờ Indian Defence Review, cuộc thám hiểm này được thực hiện bởi đội ngũ thuộc dự án Đại dương Nguyên sơ của National Geographic, và kết quả đã được công bố trên tạp chí Discover Wildlife. Trong cuộc khảo sát kéo dài khoảng một tháng, các nghiên cứu viên đã triển khai thiết bị quay phim dưới nước điều khiển từ xa xuống độ sâu hơn 1.200 mét để nỗ lực khám phá thế giới dưới đáy biển gần như chưa được biết đến này.

Dưới sự dẫn dắt của nhà sinh thái học biển Chris Thompson, nhóm nghiên cứu đã thả camera xuống khu vực biển sâu gần miệng núi lửa dưới đáy biển Kavachi. Tại đây, nhiệt độ nước biển cao bất thường, đáy biển còn rải rác các lỗ phun lưu huỳnh liên tục sủi bọt, cho thấy hoạt động của núi lửa vẫn đang ảnh hưởng đến môi trường xung quanh.

Điều gây ngạc nhiên là trong môi trường áp suất cao, tối tăm và đầy hóa chất như vậy, camera đã ghi lại được bóng dáng của nhiều sinh vật biển quý hiếm. Những hình ảnh bao gồm loài ốc vòi voi (Nautilus) có hình thái cổ xưa, loài cá dầu (Oilfish) kích thước khổng lồ, cá mập sáu mang đầu bẹt với ngoại hình nguyên thủy, cùng loài lươn mỏ vịt (Duckbill eel) khó nắm bắt và mực khổng lồ. Ngoại hình và lối sống của những sinh vật này khiến người ta không khỏi liên tưởng đến thế giới đại dương thời viễn cổ.

Núi lửa nuôi dưỡng sự sống dưới biển sâu

Từ lâu, núi lửa dưới đáy biển thường được coi là biểu tượng của sức mạnh hủy diệt, nhưng cuộc khảo sát lần này cho thấy hoạt động núi lửa cũng có thể cung cấp môi trường sống độc đáo cho sự sống.

Tại khu vực lân cận núi lửa Kavachi, nhiệt năng và hóa chất giải phóng từ các lỗ phun núi lửa tạo nên những điều kiện sinh thái đặc biệt. Ngay cả ở vùng biển sâu hoàn toàn không có ánh sáng mặt trời, những biến đổi hóa học này vẫn có thể hỗ trợ một hệ sinh thái phức tạp. Đáng chú ý nhất là loài ốc vòi voi được mệnh danh là “hóa thạch sống”, loài động vật thân mềm chân đầu này có nguồn gốc từ khoảng 400 triệu năm trước, với lớp vỏ hình xoắn ốc, bơi lội chậm chạp trong lòng biển sâu như thể đến từ thời tiền sử.

Cùng tồn tại với nó còn có loài cá dầu phát ra ánh sáng huỳnh quang mờ nhạt và cá mập sáu mang đầu bẹt – được coi là một trong những loài cá mập cổ xưa nhất trên Trái đất. Những sinh vật này cùng nhau tạo nên một hệ sinh thái biển sâu cổ xưa và độc đáo.

Chuỗi thức ăn trong bóng tối

Ở môi trường biển sâu hơn 1.000 mét, ánh sáng mặt trời đã không còn chạm tới được, nhưng sự sống vẫn duy trì vận hành theo những cách khác nhau.

Các nghiên cứu viên đã sử dụng camera có mồi nhử để quan sát và thấy rằng nhiều loài săn mồi và sinh vật ăn xác thối bị thu hút bởi mùi hương mà tụ tập lại. Hình ảnh cho thấy cá mập ngủ (Sleeper shark) chậm rãi lượn lờ xung quanh, các đàn tôm biển sâu xuất hiện dày đặc, trong khi cua hoàng đế tiếp cận thiết bị khoa học như những vị khách tò mò.

Trong thế giới tăm tối này, các sinh vật ăn xác thối như cua, lươn và tôm chịu trách nhiệm phân hủy các chất hữu cơ chìm xuống đáy biển. Những sinh vật này lại trở thành nguồn thức ăn cho các loài săn mồi lớn hơn, tạo nên một chuỗi thức ăn biển sâu hoàn chỉnh và phức tạp.

Thay đổi nhận thức về sinh thái biển sâu

Phát hiện lần này tại vùng biển Vanuatu đã khiến các nhà khoa học phải suy nghĩ lại về đa dạng sinh học của môi trường biển sâu quanh các đảo núi lửa. Các nghiên cứu viên chỉ ra rằng các chiến lược bảo tồn biển thường tập trung vào các rặng san hô và sinh thái vùng biển nông, nhưng các khu vực biển sâu cũng ẩn chứa sự sống phong phú và mong manh không kém.

Nhóm nghiên cứu tin rằng những dữ liệu hình ảnh này không chỉ trình diễn sự đa dạng của sự sống biển sâu mà còn nhắc nhở mọi người rằng hệ sinh thái đại dương phức tạp hơn nhiều so với những gì chúng ta thấy trên bề mặt. Trong tương lai, khi thiết lập các chính sách bảo tồn biển, phạm vi bảo vệ có lẽ cần được mở rộng từ các rặng san hô ven bờ xuống đến các đồng bằng đáy biển sâu hơn.

Trong thế giới hoàn toàn tăm tối này, sự sống không bị đánh bại bởi môi trường cực đoan; chúng đang sinh sôi nảy nở chính trong các điều kiện đan xen giữa áp suất cao, núi lửa và hóa chất. Những hình ảnh này là một lời nhắc nhở quan trọng rằng đại dương của Trái đất vẫn còn rất nhiều lĩnh vực chưa biết đang chờ đợi con người khám phá.

Theo Vision Times