Trước 6 tuổi, cha mẹ tuyệt đối không được ép buộc trẻ làm 4 điều này

Là cha mẹ, ai cũng kỳ vọng con cái mình sau này sẽ thành đạt. Nhiều bậc phụ huynh ngay từ khi con chưa chào đời đã vạch sẵn cho con những “con đường trải hoa hồng”. Sau khi con ra đời, ngày càng nhiều phụ huynh giữ vững niềm tin rằng: Nếu không ép con một chút, bạn sẽ không bao giờ biết được con mình xuất sắc đến nhường nào.

Thế nhưng, điều mà nhiều phụ huynh không biết là sự “ép buộc” này có giới hạn. Nếu vượt quá sức chịu đựng của trẻ, nó sẽ phản tác dụng, có một số việc không thể ép buộc được.

Đặc biệt là với trẻ từ 0-6 tuổi, đừng ép con làm 4 điều này, nếu không sẽ ảnh hưởng đến cả cuộc đời.

1. Ép trẻ phải ngoan ngoãn, hiểu chuyện

Ép trẻ “hiểu chuyện” là một kiểu giáo dục rất “tàn nhẫn”.

Làm cha mẹ, ai cũng mong muốn con cái mình hiểu chuyện. Hiểu chuyện, dường như có nghĩa là đứa trẻ có giáo dục, EQ cao.

Nhưng thực tế, những đứa trẻ “quá hiểu chuyện” ở độ tuổi chưa cần thiết phải như vậy lại khiến người ta đau lòng nhất — thận trọng, dè dặt, biết nhìn sắc mặt người khác để hành xử, giống như một “ông cụ non” khiến cha mẹ yên tâm, nhưng lại luôn phải kìm nén những suy nghĩ thực sự trong lòng.

Trẻ từ 0-6 tuổi nên có dáng vẻ của một đứa trẻ, có quyền được khóc, có tự do làm nũng với cha mẹ, và thỉnh thoảng có đôi ba lần bốc đồng, bướng bỉnh.

Tiến sĩ Montessori chỉ ra rằng, trong quá trình trưởng thành, trẻ sẽ trải qua nhiều thời kỳ nhạy cảm. Trước 6 tuổi, trẻ sẽ trải qua thời kỳ nhạy cảm về nhận thức bản thân, thời kỳ nhạy cảm về trật tự, thời kỳ nhạy cảm về những lời thô tục (lời nguyền rủa), thời kỳ nhạy cảm về giới tính…

Trẻ ở giai đoạn này sẽ xuất hiện các hành vi như ích kỷ, nổi loạn, cãi lại, thậm chí là cắn người, nói bậy… Đây đều là những hiện tượng bình thường trong sự phát triển của trẻ.

Nếu ở giai đoạn này, phụ huynh ép buộc trẻ phải “hiểu chuyện”, ngoan ngoãn, thì thường sẽ bỏ qua những nhu cầu thực sự trong nội tâm của trẻ. Điều này không những không giải quyết được sự sai lệch trong hành vi của trẻ mà còn cản trở sự phát triển bình thường của trẻ.

2. Ép trẻ chào hỏi

Ép trẻ chào hỏi theo kiểu “phép lịch sự kiểu Trung Quốc” này có thể gây ra ảnh hưởng tiêu cực đến trẻ.

Nhiều người cho rằng chào hỏi là lịch sự, gặp mặt không nói năng, không chào hỏi là “thiếu giáo dục”.

Trong các buổi tụ tập bình thường, nhiều phụ huynh dẫn con theo, vừa bước qua cửa đã hối thúc con cái chào hỏi. Lúc này, đa số những đứa trẻ sẽ vừa lùi lại phía sau, vừa đề phòng nhìn những khuôn mặt xa lạ.

Việc trẻ biểu hiện mức độ “sợ người lạ” nhất định là điều bình thường. Bởi vì mức độ nhận thức của trẻ đã phát triển đến một giai đoạn nhất định, có thể phân biệt được người quen và người lạ, nên mới có cảm giác xa cách trước người lạ.

Tâm lý cảnh giác được hình thành ở giai đoạn mầm non từ 0-6 tuổi là khả năng tự bảo vệ bẩm sinh của trẻ. Thông qua khả năng đó, trẻ dần học được cách phân biệt và tin tưởng người khác.

Lúc này, các bậc cha mẹ tuyệt đối đừng ép con cái phải chào hỏi để chiều theo tâm lý của người lớn.

Trong mắt người lớn, chào hỏi chẳng qua chỉ là mấp máy môi, nhưng đối với trẻ em, ở một môi trường xa lạ, chúng cần có đủ thời gian để thích nghi.

3. Ép trẻ chia sẻ

Khi trẻ còn nhỏ, chúng ta thường dạy con phải lễ phép, biết chia sẻ.

Biết chia sẻ là một đức tính truyền thống tốt đẹp, nhưng đừng ép trẻ dưới 6 tuổi phải chia sẻ, cho dù có bị người lớn gắn mác là “ích kỷ”, “keo kiệt”.

Sự chia sẻ nên được xây dựng trên cơ sở tự nguyện, nhưng nếu trẻ còn nhỏ tuổi, chưa hiểu được ý nghĩa của việc chia sẻ, thì phụ huynh không thể ép buộc trẻ chia sẻ.

Tiến sĩ Montessori nói rằng, trẻ sau 2 tuổi sẽ bước vào thời kỳ nhạy cảm về nhận thức bản thân, có thể phân biệt được ý nghĩa của “của mình” và “của người khác”, đồng thời bắt đầu có ý thức về quyền sở hữu.

Thời kỳ nhạy cảm về quyền sở hữu là một hiện tượng tâm lý bình thường. Trong thời kỳ nhạy cảm này, trẻ sẽ sinh ra ý thức “lấy bản thân làm trung tâm” rất rõ rệt, thường xuất phát từ “cái tôi”.

Đối với trẻ 2, 3 tuổi, việc chia sẻ là rất khó khăn. Những món đồ chơi, đồ ăn vặt vốn chẳng quan trọng trong mắt người lớn, nhưng đối với trẻ, lại là nơi gửi gắm cảm giác an toàn của chúng.

Vì vậy, nếu trẻ dưới 3 tuổi không muốn chia sẻ, phụ huynh tuyệt đối không được ép buộc.

Cùng với sự gia tăng về tuổi tác, ý thức “lấy bản thân làm trung tâm” của trẻ sẽ dần phai nhạt. Lúc đó, thông qua sự dẫn dắt đúng đắn của cha mẹ, trẻ sẽ tự nhiên cảm nhận được niềm vui của việc chia sẻ.

4. Ép trẻ không được khóc

Trẻ em trước 6 tuổi đặc biệt hay mít ướt, và tiếng khóc của trẻ thường là vấn đề khiến các bậc cha mẹ đau đầu nhất, không gì sánh bằng.

Trong cuộc sống, có những phụ huynh vì muốn bắt con nín khóc nên liên tục quát mắng: Không được khóc! Nín ngay, khóc nữa là không chơi với con nữa đâu! Cho con khóc cho đã đi!

Phụ huynh càng quát mắng dữ dội, trẻ khóc càng to.

Khách quan mà nói, khóc và cười đều là sự bộc lộ cảm xúc bình thường. Tiếng khóc của trẻ chỉ là một cách để thể hiện cảm xúc.

Mỗi một lần trẻ khóc, đằng sau đó đều có nguyên nhân và nhu cầu. Bất kể là bé trai hay bé gái, cảm xúc muốn khóc đều nên được cha mẹ chấp nhận, chứ không nên bị ép buộc không được khóc.

Nếu cha mẹ ép trẻ không được khóc, về lâu dài, tình cảm của trẻ sẽ bị kìm nén, rất dễ gây ra những khiếm khuyết trong tính cách.

Những cảm xúc bị tích tụ lâu ngày sẽ đọng lại rất lâu trong tâm lý của trẻ, một ngày nào đó sẽ bùng phát theo một cách không ngờ tới.

Sự trưởng thành của trẻ là một quá trình dài đằng đẵng, có những việc thực sự không thể nóng vội được.

Vài năm đầu sau khi trẻ ra đời là thời kỳ vô cùng quan trọng để hình thành tính cách. Đối với một đứa trẻ, những sự việc trải qua trong hai ba năm đầu đời có thể sẽ ảnh hưởng đến cả cuộc đời.

Có số liệu nghiên cứu chỉ ra rằng, 85%~95% tính cách của trẻ được hình thành trong giai đoạn từ 3~6 tuổi. Tính cách của trẻ ở giai đoạn này đang ở bước khởi đầu, khả năng uốn nắn là rất mạnh, vì vậy tâm lý học còn gọi giai đoạn này là “thời kỳ xi măng ướt”.

Đúng như Tiến sĩ Maria Montessori – nhà giáo dục mầm non người Ý từng nói: “Mọi khiếm khuyết trong tính cách đều bắt nguồn từ sự bất hạnh trong thời thơ ấu!”

Vì vậy, trước khi trẻ 6 tuổi, tuyệt đối đừng ép con làm 4 điều này.

Hãy nói với trẻ rằng: Tuổi thơ của con luôn tỏa ra muôn vàn tia sáng, con của hiện tại nên dũng cảm khám phá, không ngừng thử và sai, để trưởng thành một cách hồn nhiên, ngây thơ và vui vẻ!

Theo VisionTimes